Δευτέρα, 26 Ιουνίου 2017

ΣΤΡΑΤΗΣ ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ~ Ο ΣΦΑΚΙΑΝΟΣ ΠΟΛΕΜΑΡΧΟΣ ΤΟΥ ΦΡΑΓΚΟΚΑΣΤΕΛΛΟΥ


Γεννήθηκε το 1799 στο Ασφένδου Σφακίων.
Πολέμησε  τους τούρκους για πάνω από 40 χρόνια και διακρίθηκε σε πολλές ένοπλες συγκρούσεις.
Πήρε μέρος στις μάχες του 1821, όπου και  ξεχώρισε για την ανδρεία του και έγινε οπλαρχηγός του ανατολικού Ρεθύμνου.Το 1822, στον Κρουσώνα, μαζί με άλλους καπεταναίους κυνηγούσαν 350 τουρκαλβανούς που πανικόβλητοι μπήκαν στην εκκλησία του χωρίου για να σωθούν.
Οι επαναστάτες έσπασαν τον τρούλο, έβαλαν φωτιά, έκαψαν τους τούρκους μέσα στην εκκλησία και έσφαζαν απ' έξω όσους από αυτούς έβγαιναν για να γλυτώσουν από την πυρά.


Ένα λιγότερο γνωστό κατόρθωμα του Δεληγιαννάκη είναι ότι άλλαξε την τροπή της μάχης στο Φραγκοκάστελλο και έσωσε τους πολιορκημένους.
Όταν ο  Ηπειρώτης Χατζημιχάλης  Νταλιάνης σκοτώθηκε μαζί με 400 Ηπειρώτες έξω από το κάστρο,έχοντας αναμετρηθεί με 8000 Τούρκους, ο Στρατής Δεληγιαννάκης, μαζί με 60 Σφακιανούς μπήκαν στο φρούριο και το κράτησαν  έξι μέρες,σώζοντας τους πολιορκημένους. Οι τούρκοι, βλέποντας τις απώλειές τους, συνθηκολόγησαν για να σταματήσουν την μάχη και να αφήσουν τους πολιορκημένους να φύγουν από το φρούριο. Ο Δεληγιαννάκης ήταν άριστος σκοπευτής- είχε 3 άτομα που του γέμιζαν τα όπλα  και λένε πως στη μάχη του Φραγκοκάστελλου σκότωσε μόνος του 500 τούρκους με τα ντουφέκια του. Τη συμβολή αυτή του Σφακιανού οπλαρχηγού κατά τη μάχη του Φραγκοκάστελλου «εις την πρώτη μάλιστα ορμή των βαρβάρων» μνημονεύει με έμφαση και η επίσημη «Γενική εφημερίς της Ελλάδος» (13.6.1828, σελ.174), η οποία κάνει επίσης λόγο και για την, υπό μορφή αντιπερισπασμού, επιτυχή επίθεση που εξαπέλυσαν οι Σφακιανοί, κατά την ώρα της μάχης προ της πύλης, εναντίον μιας ισχυρής δύναμης που είχε σταλεί από τον Μουσταφά πασά, προς φύλαξη των νώτων του, στα Σφακιανά χωριά, βορειοανατολικά του Φραγκοκάστελλου.





Στα 65 του, αν και κουτσός από τραύμα στο πόδι, τίμησε ξανά τα όπλα, παίρνοντας μέρος στην Επανασταση του 1866-69 όπου και διακρίθηκε πάλι. Τιμήθηκε με τον ανώτερο επαναστατικό βαθμό του Συνταγματάρχη της Βασιλικής Φάλαγγος. Μετά την Κρητική  Επανάσταση πήγε και έζησε ως το τέλος  της ζωής του στη Μονεμβασιά.




" Κάτω στο Φραγκοκάστελλο τσοι τούρκους πολεμούνε.
Οι τούρκοι εφάγαν τσοι  Ρωμιούς με το Χατζή Μιχάλη.
Μα ο Ντεληγιάννης ο Στρατής μ' εξήντα παλικάρια
 τσοι Τούρκους τσ΄ ετιμώρησε..."